Thứ bảy 24/02/2024 20:48

Chông chênh chợ nổi vào Xuân

Đời sống - TRẦN LƯU

Trải qua một năm đầy biến động, khó khăn của nền kinh tế, dịp Tết Nguyên đán năm nay, lượng khách du lịch đến chợ nổi Cái Răng đã giảm đáng kể. Trái ngược với không khí vào xuân rộn rã trên đất liền, chợ nổi ngày càng dần vắng bóng thương hồ, thuyền ghe…
Sắn vào mùa, được giá, công nhân làm việc xuyên Tết

Đìu hiu chợ nổi

Anh Dương Vĩnh Bé quê ở Kiên Giang xuôi về chợ nổi Cái Răng mưu sinh đã hơn 20 năm nay. Do quê nhà ở quá xa, việc buôn bán khó khăn, nên anh Bé quyết định bỏ ra trên 100 triệu đồng để làm bè nổi, sinh sống trên sông Hậu.

Vợ chồng anh làm nghề buôn bán thức ăn cho khách du lịch trên chợ nổi nên nguồn thu nhập thấp hay cao, ít hay nhiều đều phụ thuộc vào lượng du khách đến tham quan chợ nổi.

Anh kể: những ngày giáp Tết, nhịp sống nơi sông nước hối hả không thua kém trên đất liền. Ghe xuồng chở trái cây, hàng hóa, cá mắm, hoa kiểng nối đuôi nhau ăn hàng và tỏa đi khắp nơi. Đây cũng là mùa làm ăn khá giả nhất của dân thương hồ vì nhu cầu mua bán, vận chuyển hàng hóa rất lớn… Nhưng khi vào Tết thì chợ bắt đầu vắng hoe, phần lớn do dân thương hồ "gác chèo" về quê. Việc mua bán cũng dừng lại vì mọi hàng quán, chợ búa đã tạm ngưng hoạt động.

Thương hồ ăn Tết trên sông
Hoạt động mua bán trên chợ nổi Cái Răng những ngày giáp Tết. Ảnh: P.V.

“Đây là thời điểm để đón khách du lịch đến du Xuân thưởng ngoạn nhưng năm nay vắng vẻ quá, chỉ đâu đó vài trăm lượt khách đến chợ nổi. Việc mua bán của tui và mọi người xung quanh cũng giảm sút”, anh Bé nói.

Thương hồ Huỳnh Hữu Phúc (68 tuổi), cho biết 40 năm trước, ông từ miệt Cao Lãnh, Đồng Tháp xuôi về chợ nổi mưu sinh, bán đủ thứ trên trời dưới đất. Ngày đó, vùng sông nước chằng chịt miền Tây, hiếm hoi lắm mới có cây cầu khỉ - sang lắm là cầu ván (gỗ) bắc qua, thì ghe xuồng là phương tiện đi lại chính yếu! Đàn bà đau bụng đẻ, cũng cứ gom đồ chất xuống ghe, ra bảo sanh. Có mớ rau, muốn ra chợ bán, cứ chất lên ghe. Nhà thiếu gạo, cũng rong ghe ra nhà máy xay xát mà chở về. Chợ nổi Cái Răng như một trung tâm thương mại sầm uất, cứ bơi ghe ra đó, thứ gì chẳng có.

Chông chênh chợ nổi vào Xuân
Chiếc bè nổi của gia đình anh Dương Vĩnh Bé những ngày cuối năm cũng được trưng bày, sắm sửa không khác gì các ngôi nhà trên đất liền. Ảnh: K.A.

Nhưng bây giờ, hạ tầng trên đất liền phát triển đến chóng mặt, đường xá láng bon, xe chạy về tới ngỏ. Việc đi lại, mua bán trên sông nước đã nhường chỗ cho những hình thái tiến bộ hơn.

“Thời buổi công nghệ 4.0, chỉ cần móc điện thoại ra alo là người ta giao hàng tới nhà, muốn mua cái gì cũng có; cũng đâu cần phải thức khuya dậy sớm qua sông lụy đò. Chợ nổi cũng theo đó mà mai một”.

Khi việc mua bán ngày một ế ẩm, cánh thương hồ cũng lần lượt rời sông nước để tìm kế sinh nhai mới. Nếu như “thời hoàng kim”, số lượng ghe tàu tại chợ nổi lên đến 500 - 600 chiếc, thì nay chỉ còn khoảng 200 – 250 chiếc.

Gần 30 năm gắn bó với chợ nổi Cái Răng, ông Lê Thanh Ngàn (SN 1960, quê ở tỉnh Bạc Liêu) cũng đã chứng kiến biết bao bạn ghe lũ lượt rời sông nước, vì sinh kế trên chợ nổi đã không còn lo đủ cuộc sống cho họ.

“Giữa bối cảnh hạ tầng giao thông đường bộ phát triển như thế này, người ta hay nói, chỉ có khùng mới chèo xuồng đi chợ. Một dạo, tui cũng tính bỏ ghe để đi nhưng nghĩ mãi không biết đi đâu, nên đành ở lại bám trụ. Cứ tình hình này, vài năm nữa chợ nổi sẽ dần mất hút. Chợ vắng không chỉ Tết năm nay mà đã chìm dần từ lâu rồi chú à”, ông Ngàn bộc bạch.

Thương hồ ăn Tết trên sông
Lượng du khách đến chợ nổi dịp Tết giảm đáng kể. Ảnh: P.V.

Theo báo cáo nhanh của Sở VH-TT&DL TP Cần Thơ, trải qua một năm đầy biến động, khó khăn của nền kinh tế, dịp Tết Nguyên đán năm nay, lượng khách du lịch đến chợ nổi Cái Răng đã giảm đáng kể.

Theo đó, chỉ có 157 khách tham quan chợ nổi Cái Răng và đi điểm vườn trong ngày mùng 2 Tết, ít hơn 271 khách so với ngày mùng 1 Tết năm 2023 (mùng 1 Tết năm 2023 là 428 khách…

Chông chênh chợ nổi vào Xuân
Chợ nổi Cái Răng sáng sớm mùng 2 Tết. Ảnh: P.V.

Để chợ nổi không “chìm”

Một thời tiêu biểu cho sự sung túc của vùng sông nước Cửu Long, chợ nổi Cái Răng giờ đây đã sắp “chìm” theo quy luật đào thải của dòng chảy phát triển.

Trước nguy cơ đó, UBND TP. Cần Thơ đã phê duyệt đề án “Bảo tồn và phát triển chợ nổi Cái Răng”, gồm 13 hạng mục, công trình với tổng kinh phí hơn 63 tỉ đồng. Nhưng đến nay, đề án này vẫn đang bộc lộ nhiều bất cập.

Theo các chuyên gia, thương hồ là linh hồn, là những người làm nên chợ nổi. Muốn giữ chợ trước hết phải giữ được thương hồ. Bây giờ họ bỏ chợ là do cuộc sống khó khăn nhưng trong toàn bộ đề án triển khai không có một hạng mục nào hướng trực tiếp đến lợi ích và đời sống của họ. Chúng ta làm nhiều công trình phục vụ du lịch, nhưng không thấy cái nào chăm lo cho thương hồ. Dù có xây dựng những công trình trăm tỉ nhưng nếu không có thương hồ thì cũng sẽ không còn chợ nổi. Cuộc sống họ đang gặp khó khăn, vấn đề là ai sẽ thu mua nông sản cho họ trong những ngày kinh doanh ế ẩm.

Chông chênh chợ nổi vào Xuân
Hình ảnh mua bán nhộn nhịp trên chợ nổi ngày giáp Tết. Ảnh: P.V

Lãnh đạo quận Cái Răng nhìn nhận: Hiện nay thương hồ trên chợ nổi đang “tự bơi” trong cuộc mưu sinh, họ chỉ được một số hỗ trợ nhưng không trực tiếp, như tạo điều kiện cho con cái của họ đi học dù không có hộ khẩu địa phương; mở các lớp bồi dưỡng về du lịch không thu tiền, hỗ trợ nước sạch và thỉnh thoảng đến trao quà…

Quận này cũng đã tính đến phương án hồi phục nguyên bản hình ảnh mua bán giao thương ngày xưa trên chợ nổi. Tuy nhiên qua nghiên cứu cách làm tại chợ nổi Cái Bè (Tiền Giang), việc này là không khả thi. Ở tỉnh bạn, có nhà đầu tư đã mua tới hàng chục ghe xuồng, nhưng không ai chịu xuống sông để bán. Đến khi có người xuống bán thì không có ai mua. Dựng chợ thì dễ, nhưng lại không có sức sống.

Tiến sĩ Nguyễn Trọng Nhân - khoa Khoa học xã hội và Nhân văn, Trường ĐH Cần Thơ cho biết: Bảo tồn chợ nổi chúng ta phải trả lời câu hỏi rằng: “Bảo tồn cái gì?”. Chúng ta dùng mọi cách giữ cho được chợ, rồi để mặc nó theo thời gian hay là chỉ giữ nét văn hóa sông nước - vốn ít nơi nào có được?

Chợ nổi Cái Răng đang cần một sự chuyển đổi, và trong sự chuyển đổi đó chúng ta phải chấp nhận rằng, nó không thể nào còn nguyên bản. Ngay cả việc việc vận động các tiểu thương quay lại sông mua bán như ngày xưa cũng là đi ngược với quy luật tự nhiên, bởi xã hội đã có những hình thái mua bán tiến bộ hơn.

Chông chênh chợ nổi vào Xuân
Lãnh đạo TP Cần Thơ đến thăm, tặng quà cho các tiểu thương chợ nổi những ngày cận Tết Nguyên đán 2024. Ảnh: V.T.

Trong câu chuyện đó, chợ nổi ở Thái Lan là một bài học đáng được xem xét. Nước bạn vào những năm 90 cũng đã phải chấm dứt vai trò lịch sử của các khu chợ nổi. Sau đó họ phục hồi bằng cách quy hoạch không gian, phục dựng lại những dòng sông rồi tổ chức cho người dân ra mua bán. Lúc này, chợ chỉ là “cái cớ”, bởi tiểu thương chỉ bán hàng cho du khách chứ không phải mua bán trao đổi hàng hóa như ngày xưa.

Theo Tiến sĩ Nhân, trong những ngày đầu còn nhiều khó khăn, các tiểu thương được hỗ trợ thu mua hết hàng hóa khi họ kinh doanh ế ẩm. Cùng với đó là sự chia sẻ trong cộng đồng, những người dân sở tại dành thêm nhiều thời gian đến chợ nổi ăn uống, mua sắm như một cách giúp đỡ tiểu thương. Sau cùng, người Thái với cách làm du lịch bài bản và kiên trì đã tạo ra những khu chợ nổi nhân tạo độc đáo, thu hút hàng triệu du khách. Lúc này nhà nước sẽ cắt nguồn hỗ trợ, vì người dân đã có thu nhập đủ đầy từ nguồn thu du lịch. Cách làm đó không phải ngày một ngày hai, mà sẽ mất nhiều thời gian, và cần có sự kiên trì và quyết liệt...

Du lịch ảm đạm, lao động nghèo vất vả mưu sinh trong dịp lễ Du lịch ảm đạm, lao động nghèo vất vả mưu sinh trong dịp lễ

Với họ, những kỳ lễ, Tết là dịp để có thêm nguồn thu nhập lo cho gia đình. Nhưng thời tiết xấu đã khiến các ...

Lao động tự do miệt mài mưu sinh ngày lễ Lao động tự do miệt mài mưu sinh ngày lễ

Dịp nghỉ lễ Quốc khánh 2/9 năm nay, nhiều lao động tự do quanh khu vực Long Biên (Hà Nội) lặng lẽ mưu sinh nhằm ...

Tài xế xe ôm công nghệ mưu sinh tuổi xế chiều Tài xế xe ôm công nghệ mưu sinh tuổi xế chiều

Gánh nặng áo cơm khiến nhiều người dù ở tuổi xế chiều vẫn tất bật rong ruổi những cuốc xe ôm công nghệ ngoài đường ...

Chia sẻ
In bài viết

Tin cùng chuyên mục

Vụ ngừng việc ở Nghệ An: Gần 80% công nhân đã đăng ký đi làm trở lại

Đời sống -

Vụ ngừng việc ở Nghệ An: Gần 80% công nhân đã đăng ký đi làm trở lại

Có ít nhất 250 công nhân Công ty TNHH Sein Together Vinh Vina (Thanh Chương, Nghệ An) đăng ký đi làm trở lại sau khi ngừng việc tập thể.

Làn sóng di cư và những cuộc ly hương đầy nước mắt

Đời sống -

Làn sóng di cư và những cuộc ly hương đầy nước mắt

Hàng chục năm qua, trong từ điển của người miền Tây có thêm từ "đi Bình Dương", để chỉ những người bỏ quê lên miền Đông tìm việc.

Nhân lên niềm hạnh phúc từ những mảnh đời bất hạnh ở Lâm Đồng

Người lao động -

Nhân lên niềm hạnh phúc từ những mảnh đời bất hạnh ở Lâm Đồng

Ông Trần Văn Kết - Giám đốc Trung tâm Bảo trợ xã hội tỉnh Lâm Đồng chia sẻ: "Không chỉ chăm sóc, giáo dục, coi đối tượng bảo trợ xã hội như người thân, giúp họ vơi đi nỗi bất hạnh, chúng tôi luôn tâm niệm làm thế nào để nhân lên niềm hạnh phúc từ những mảnh đời bất hạnh ấy".

Ăn Tết với... cà phê

Người lao động -

Ăn Tết với... cà phê

Người dân và người lao động nông nghiệp thường đánh giá kết quả công việc của mình vào dịp cuối năm. Niềm vui hay nỗi buồn cũng gắn với thành công mùa vụ. Năm nay, cà phê được giá, Tết với người trồng cà phê Tây Nguyên cũng có phần rộn rã hơn mọi năm...

Gần 7,5 triệu lượt đoàn viên, người lao động được hỗ trợ, chăm lo Tết

Đời sống -

Gần 7,5 triệu lượt đoàn viên, người lao động được hỗ trợ, chăm lo Tết

Ngày 16/2/2024, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Ban Bí thư đã họp, đánh giá tình hình triển khai thực hiện Chỉ thị số 26-CT/TW, ngày 23/11/2023 về việc tổ chức Tết Giáp Thìn năm 2024, đồng thời chỉ đạo một số nhiệm vụ trọng tâm của cấp ủy các cấp trong thời gian tới. Tạp chí Lao động và Công đoàn trân trọng giới thiệu toàn văn thông cáo báo chí cuộc họp của Ban Bí thư Trung ương Đảng.

Công nhân muộn làm vì xe không xuất bến như dự kiến

Đời sống -

Công nhân muộn làm vì xe không xuất bến như dự kiến

Hàng chục hành khách, trong đó có nhiều công nhân, người lao động làm ăn xa quê trở lại miền Nam ngay sau Tết bất ngờ bị hãng xe Phi Long (Huế) trả lại tiền vé do xe không thể xuất bến.

Talk Công đoàn: “Vẫn còn những trận địa bị bỏ trống trong truyền thông công đoàn” Talk Công đoàn

Talk Công đoàn: “Vẫn còn những trận địa bị bỏ trống trong truyền thông công đoàn”

Hơn 1/4 thế kỷ làm cán bộ công đoàn, đồng chí Vũ Mạnh Tiêm, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Tổng LĐLĐ Việt Nam tham gia Talk Công đoàn với những chia sẻ chi tiết, cụ thể về truyền thông công đoàn.
Người lao động nào được miễn đóng đoàn phí công đoàn 2024? Tôi công nhân

Người lao động nào được miễn đóng đoàn phí công đoàn 2024?

Ngay cả khi tham gia công đoàn thì cũng có một số trường hợp được miễn đóng đoàn phí. Nội dung này được đề cập rất rõ tại khoản 6 Điều 23 Quyết định 1908/QĐ-TLĐ năm 2016.
Đón xem Talk Công đoàn: “Vẫn còn những trận địa bị bỏ trống trong truyền thông công đoàn” Talk Công đoàn

Đón xem Talk Công đoàn: “Vẫn còn những trận địa bị bỏ trống trong truyền thông công đoàn”

Đồng chí Vũ Mạnh Tiêm, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Tổng LĐLĐ Việt Nam chia sẻ trong Talk Công đoàn. Chương trình phát sóng 20 giờ, ngày 24/02/2024.
Những điểm mới về bảo lưu và hưởng trợ cấp thất nghiệp Pháp luật lao động

Những điểm mới về bảo lưu và hưởng trợ cấp thất nghiệp

Bộ LĐ-TB&XH vừa ban hành Thông tư 15/2023/TT-BLĐTBXH sửa đổi, bổ sung nhiều quy định liên quan đến hưởng bảo hiểm thất nghiệp có hiệu lực từ ngày 15/2/2024. Theo đó, có 5 điểm mới về bảo lưu và hưởng trợ cấp thất nghiệp.
Bản tin công nhân: Phần lớn công nhân trẻ không muốn gắn bó với nhà máy Bản tin công nhân

Bản tin công nhân: Phần lớn công nhân trẻ không muốn gắn bó với nhà máy

Bản tin công nhân ngày 24/02 gồm những nội dung chính sau đây: TP HCM: Công nhân không lo thiếu việc; Gần 80% công nhân đã đăng ký đi làm trở lại trong vụ ngừng việc ở Nghệ An; Phần lớn công nhân trẻ không muốn gắn bó với nhà máy...
Bản tin công nhân: U40 rải loạt hồ sơ xin việc nhưng không ai nhận, nhiều người nghĩ đã về hưu Video

Bản tin công nhân: U40 rải loạt hồ sơ xin việc nhưng không ai nhận, nhiều người nghĩ đã về hưu

Bản tin công nhân ngày 22/2 gồm các nội dung chính sau: U40 rải loạt hồ sơ xin việc nhưng không ai nhận, nhiều người nghĩ đã về hưu; Công nhân xây nhà tiền tỉ sau 16 năm làm việc tại khu công nghiệp; Doanh nghiệp tăng lương cho công nhân ngay sau Tết thay vì chờ đến 1/7...

Đọc thêm

Tết không nghỉ của Freelancer

Đời sống -

Tết không nghỉ của Freelancer

Trở thành Freelancer giúp cho người lao động được tự do và chủ động hơn về mặt thời gian. Tuy nhiên, vì tính chất công việc, nhiều Freelancer lựa chọn làm xuyên Tết, gần như không có ngày nghỉ.

Chú tò he ngày Xuân

Đời sống -

Chú tò he ngày Xuân

Mùa Xuân - mùa lễ lạt hội hè, ấy cũng là khi các trò chơi trẻ con phong phú hơn cả. Dường như trẻ con dự phần vào ngày Tết bằng nét ngây ngô, trong trẻo, song cũng đầy giai điệu và sắc màu, giống như những chú tò he tuổi thơ.

Nhân viên bảo vệ gần 40 năm trực Tết

Đời sống -

Nhân viên bảo vệ gần 40 năm trực Tết

38 năm làm bảo vệ tại Tổng Công ty May 10, ông Việt chưa từng có cái Tết trọn vẹn cùng gia đình.

Tết của nhân viên đường sắt: Đổi nỗi buồn lấy niềm vui hành khách

Đời sống -

Tết của nhân viên đường sắt: Đổi nỗi buồn lấy niềm vui hành khách

Xác định làm nhân viên ngành Đường sắt thì rất hiếm hoi được đón Tết cùng gia đình. Tuy không tránh khỏi những phút chạnh lòng nhưng nhìn niềm vui đoàn tụ của hành khách, họ lại tự nhủ “nỗi buồn của mình có đáng gì!”.

Trụ lại trong dịch, trở lại sau dịch

Đời sống -

Trụ lại trong dịch, trở lại sau dịch

Đó là câu chuyện thú vị đối với nhân lực trong ngành Du lịch TP. Hội An, tỉnh Quảng Nam trong và sau đại dịch Covid-19. Không chỉ nghĩa tình, mà nhiều doanh nghiệp, công đoàn cơ sở TP. Hội An đã có những phương thức “xoay chuyển” để giữ chân được người lao động, hoặc thu hút họ nhanh chóng trở lại sau dịch.

Quả ngọt từ nghị lực phấn đấu không ngừng và tình Công đoàn

Đời sống -

Quả ngọt từ nghị lực phấn đấu không ngừng và tình Công đoàn

Từ nghị lực phấn đấu không ngừng của bản thân, sự động viên, hỗ trợ của người thân và công đoàn, Lưu Văn Khoa – nam sinh viên mồ côi đã vượt qua tháng ngày đáng nhớ trên giảng đường với tấm bằng xuất sắc, được tuyển thẳng làm giáo viên trường chuyên.

Chủ xóm trọ 10 năm làm tiệc, lo Tết cho công nhân

Người lao động -

Chủ xóm trọ 10 năm làm tiệc, lo Tết cho công nhân

Ông Đặng Văn Hương - chủ xóm trọ tại TP. HCM đã tổ chức tất niên và tặng nhiều phần quà ý nghĩa trong dịp Tết cho các gia đình công nhân thuê trọ.

Những công nhân đón Tết xa quê

Đời sống -

Những công nhân đón Tết xa quê

Tết là dịp sum họp gia đình nhưng với những lao động di cư bị ảnh hưởng việc làm, đó vẫn là một điều xa xỉ.

Công nhân ăn Tết xa nhà: "Buồn nhưng lấy con làm động lực"

Đời sống -

Công nhân ăn Tết xa nhà: "Buồn nhưng lấy con làm động lực"

Nhìn dòng người tất bật đón Tết cùng gia đình, chị Trần Thị Mỹ Lệ (33 tuổi, quê Quảng Trị), công nhân Công ty TNHH Mabuchi Motor Đà Nẵng, ứa nước mắt. “Buồn nhưng lấy con làm động lực”, chị nói.

5 phiên chợ độc đáo của người Việt trong dịp Tết

Công đoàn số -

5 phiên chợ độc đáo của người Việt trong dịp Tết

Những phiên chợ độc đáo được tổ chức trong dịp Tết không chỉ là nơi trao đổi hàng hóa, mà ở đó người mua, người bán thể hiện ước mong về sự an lành và may mắn trong năm mới.