Thứ ba 27/09/2022 20:51
vong-tay-cong-doan

Phải làm gì với “kền kền youtuber”?

Cà phê tối - QUỐC THẮNG

Ít ai quan tâm các "kền kền youtuber" đã sẵn sàng cho “chiến lược chĩa camera” như thế nào ngay khi có thông tin người chết trong vụ cháy karaoke An Phú ở tỉnh Bình Dương. Nhưng theo “thông lệ”, ai cũng đoán được, đám tang của các nạn nhân sẽ là điểm đến; thậm chí, nhiều người còn chờ những phút ghi hình từ họ.

Nhìn cổ áo người thân của một nạn nhân xấu số trong vụ cháy karaoke An Phú sệ xuống vì cả chục chiếc micro của các "kền kền youtuber" cài vào để phỏng vấn trong đám tang rất dễ làm chúng ta liên tưởng đến hình ảnh loài chim ăn xác chết này. Trong những video đó, thi thoảng, chúng ta lại thấy một "kền kền youtuber" khom người cài thêm một chiếc micro khiến cho hình ảnh ẩn dụ liên tưởng trên càng sống động hơn.

Phải làm gì với “kền kền youtuber”?
Những video nguy hại liên quan cái chết của các nạn nhân có hàng chục nghìn lượt xem đang được phát trên Youtube. Ảnh cắt từ clip.

Sau vụ cháy, gõ vào Google bằng từ khóa “cháy karaoke An Phú”, oái ăm thay không phải là thông tin từ các trang báo chính thức mà là những video dạng này được nổi lên đầu danh sách. Hiệu ứng dây chuyền của thuật toán không quan tâm nội dung, hễ có nhiều người xem, video đó được xếp lên đầu trong xu hướng tìm kiếm.

Một người anh, một người cậu, một người bạn, … của nạn nhân xấu số đều có thể trở thành nhân vật phỏng vấn trong video. Họ còn chĩa camera vào ngôi mộ của người cha, người ông của nạn nhân, … Không buông tha, họ còn ra tận nơi an nghỉ cuối cùng của nạn nhân để “trao tiền của mạnh thường quân làm mái che”, rồi tường thuật lễ 9 ngày, phơi bày kỷ vật của người đã khuất, … Những video dạng này đi ngược lại nguyên tắc cơ bản của truyền thông: hình đại diện hoặc treo “logo bắt mắt” (ảnh chân dung không bôi mờ mặt, ảnh các hoạt động khi còn sống của nạn nhân, …), tựa đề rất “ấn tượng” (em L. nhân viên 16 tuổi, bà chủ karaoke, chết lè lưỡi nhăn răng, khách hát VIP, …).

Trong lúc bối rối, người thân của nạn nhân có nhu cầu được chia sẻ để vơi đi nỗi lòng nên họ trở thành nhân vật chính trong video là điều dễ hiểu. Một món tiền được cho là của “mạnh thường quân” mà các youtuber trao cũng làm họ “nể nang” đáp ứng lời mời phỏng vấn.

Vụ hỏa hoạn ở một thành phố trong thời bình khiến 32 con người trưởng thành thiệt mạng là điều đau đớn và rất đáng lo ngại. Nó làm cho bất cứ ai quan tâm ấn vào bất cứ video nào liên quan cũng là điều dễ hiểu.

Nhưng điều khó hiểu nhất là tại sao số đông vẫn chấp nhận những video không có bất cứ giá trị nhân văn, thẩm mỹ hay lợi ích cảnh báo an toàn nào, mà ngược lại là những nội dung bất chấp nguyên tắc, đạo đức truyền thông, gây ra những suy luận theo chiều hướng không trong sáng đối với người đã khuất.

Lối đi không điểm dừng của youtuber cảnh báo về sự khủng hoảng của truyền thông mạng xã hội ở mức độ nguy hiểm. Cày xới những đau thương đến tận cùng ngõ ngách gây ra những nhãn quan tiêu cực trầm trọng, làm nặng thêm những tổn thương tinh thần của xã hội.

Vẫn còn không ít người đủ tỉnh táo khi xem những video như thế để nhận ra điều đó vì cảm xúc và sự tò mò choán hết lý trí. Lúc đó, nguyên tắc không làm tổn thương thêm nhân chứng hay niềm hy vọng về một cuộc sống an toàn bị gạt qua một bên. Vẫn còn không ít người không nhận ra được rằng, xem những video như thế là biến mình trở thành nhân tố tạo ra hiệu ứng đám đông, là “động lực” cho những “con kền kền trắng” tiếp tục “sự nghiệp”.

Cũng vì thế, không phải mọi cư dân mạng đều thấy được mối liên hệ giữa lợi nhuận của các youtuber khi họ đếm từng đồng tiền trao cho gia đình của nạn nhân xấu số. Trong lúc, đây là một chiến lược kinh doanh có toan tính hơn thiệt, được thực hiện trên nỗi đau thương.

Nguồn gốc của vấn đề không ở đâu xa mà là ở ngay phút đầu tiên của video: một thước phim quảng cáo giới thiệu một sản phẩm nhảy số view đi liền với lợi nhuận của những "con kền kền".

Vậy, đâu là ranh giới của một chủ thể tiếp nhận chuẩn mực và một người chạy theo các thông tin không có điểm dừng để thỏa mãn trí tò mò của cảm xúc? Đó là sự lựa chọn cách thức tiếp cận sự kiện và mức độ thể hiện của người đưa tin. Chính người xem, chứ không phải ai khác, là nhân tố quan trọng góp phần làm sạch môi trường truyền thông, chặn đứng con đường kiếm ăn bất nhân, bẩn thỉu của “lũ kền kền”.

Chủ tịch UBND tỉnh Bình Dương chỉ đạo khẩn sau vụ cháy karaoke An Phú Chủ tịch UBND tỉnh Bình Dương chỉ đạo khẩn sau vụ cháy karaoke An Phú

Chủ tịch UBND tỉnh Bình Dương Võ Văn Minh chỉ đạo lực lượng chức năng khẩn trương điều tra, xác định nguyên nhân vụ cháy ...

Bình Dương họp báo thông tin vụ cháy quán karaoke An Phú Bình Dương họp báo thông tin vụ cháy quán karaoke An Phú

9h sáng nay 8/9, UBND tỉnh Bình Dương tổ chức họp báo thông tin chi tiết về vụ cháy kinh hoàng xảy ra tại quán ...

Thoát hiểm khi có cháy: Đừng đi thẳng, hãy khom lưng Thoát hiểm khi có cháy: Đừng đi thẳng, hãy khom lưng

Để thoát khỏi đám cháy một cách an toàn nhất, tuyệt đối không di chuyển trong tư thế đứng vì sẽ hít phải khí độc ...

Chia sẻ
In bài viết

Tin cùng chuyên mục

“Truy tìm thần cồn” hay cốc bia đoạt mạng?

Cà phê tối -

“Truy tìm thần cồn” hay cốc bia đoạt mạng?

Một loạt nhà hàng đã mở các cuộc thi uống bia để thu hút khách hàng. Gần nhất, một khách hàng đã ói ngay trên bàn nhậu, với tình trạng hết sức thê thảm. Rất may, người này đã không gặp vấn đề sức khỏe nghiêm trọng. Nhưng đó là một lời cảnh tỉnh về thực trạng các cuộc thi bia hết sức vô lối hiện nay.

Bỏ việc công sang làm tư nhân - bình tĩnh đừng hốt hoảng!

Cà phê tối -

Bỏ việc công sang làm tư nhân - bình tĩnh đừng hốt hoảng!

Tại một Bộ được xem là nhiều “ghế tốt” như Tài chính mà Bộ trưởng Hồ Đức Phớc còn phải đăng đàn than thở “Cả vụ phó rồi trưởng phòng xin nghỉ việc, tôi phải gặp và động viên suốt” thì đủ để hiểu làn sóng rời khu vực công ngày càng trầm trọng thế nào rồi đấy. Dù cho Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định trấn an bác sĩ rời công sang tư nhân chứ có đi Tây đâu mà sợ thì vòng luẩn quẩn lương thấp khó giữ người tài vẫn tồn tại hàng chục năm qua.

Rau siêu thị, rau chợ và bài toán lòng tin

Cà phê tối -

Rau siêu thị, rau chợ và bài toán lòng tin

Vụ việc hàng loạt chuỗi siêu thị bị phanh phui có nhập rau ở chợ đầu mối, rau không rõ nguồn gốc vào siêu thị gây rúng động dư luận. Đây là hành vi gian dối khi người tiêu dùng đã phải trả tiền cho rau có tiêu chuẩn để nhận về rau chợ.

"Sốt" đất ảo lại tái phát: Cần điều trị ngay

Cà phê tối -

"Sốt" đất ảo lại tái phát: Cần điều trị ngay

Theo Báo Tiền Phong, trưa 24/9, trên mạng xã hội đăng tải clip ghi hình hàng trăm người tập trung ở một khu vực trồng điều, trồng cao su tại Bình Phước và rộn ràng "sốt" đất.

Thuốc, thực phẩm chức năng giả và những cái chết từ từ!

Cà phê tối -

Thuốc, thực phẩm chức năng giả và những cái chết từ từ!

Dư luận và dân chúng đang đổ dồn vào chuyện nóng thiếu thuốc cùng vật tư y tế nên “tạm quên” đi việc khác nguy hại không kém nếu chưa muốn nói sẽ tổn thất lâu dài nhiều hơn: Thuốc và thực phẩm chức năng giả, tràn lan ngang nhiên! Cảnh báo nhiều, chấn chỉnh lắm và chỉ đạo, ra quân dẹp bớt cũng không ít nhưng…

Quỹ xã hội hóa - "lô cốt mỹ miều" cho nạn lạm thu

Cà phê tối -

Quỹ xã hội hóa - "lô cốt mỹ miều" cho nạn lạm thu

Qũy xã hội hóa đang trở thành cái tên mỹ miều cho các khoản lạm thu hoặc bị các uyển ngữ “trên tinh thần tự nguyện”, “phục vụ tốt hơn cho việc học của con em” lợi dụng.

Đọc thêm

"Cá chép hoá rồng" và "hội chứng sân bay"

Cà phê tối -

"Cá chép hoá rồng" và "hội chứng sân bay"

Trong muôn vàn thông tin cập nhật hằng giờ thì quyết định của tỉnh Sóc Trăng có thể không quá nóng, nhưng nó vẫn được các tờ báo đưa tin và dư luận vẫn chú ý. Đó là quyết định của UBND tỉnh Sóc Trăng tạm dừng việc xây tượng đài "Cá chép hóa rồng" mà UBND thành phố Sóc Trăng đề xuất và đưa vào kế hoạch.

3 năm thi đạt trên 27 điểm khối C, vẫn trượt!

Cà phê tối -

3 năm thi đạt trên 27 điểm khối C, vẫn trượt!

Thi 4 năm, với 3 năm liên tiếp đạt trên 27 điểm khối C, Nguyễn Linh (sinh năm 2001, Hải Phòng) vẫn trượt Nguyện vọng 1 đại học (ĐH). Đây là một kết quả khó tin bởi trung bình 9 điểm/môn với khối C thường là điểm của thủ khoa chứ không phải của thí sinh thi rớt tới 4 lần.

10 ngàn tỷ và hai bệnh viện “hoang tàn”

Cà phê tối -

10 ngàn tỷ và hai bệnh viện “hoang tàn”

Hôm qua, Chủ nhật 18/9, Thủ tướng đi thị sát hai bệnh viện (BV) ở Hà Nam chậm tiến độ đã hơn 7 năm, gần chục ngàn tỷ đồng đã đổ vào đấy và giờ đây vẫn “hoang tàn”. Trong lúc đó, bệnh nhân trải chiếu trên hàng lang, chui xuống cả gầm giường để nằm ở không ít BV lớn!

Nhầm logo ngành Y: Xin đừng "đạp" thêm bằng sự hả hê vô ơn!

Cà phê tối -

Nhầm logo ngành Y: Xin đừng "đạp" thêm bằng sự hả hê vô ơn!

Buổi lễ khai mạc kỳ thi nâng ngạch công chức, thăng chức danh nghề nghiệp viên chức năm 2022 của Bộ Y tế tổ chức tại Đại học Y Hà Nội đã dùng nhầm logo ngành Y. Tai hại ở chỗ, hình ảnh con rắn cuốn quanh cây gậy - biểu tượng của ngành Y - bị chuyển thành "con rắn ngậm phong bì".

Chung cư có thời hạn - phản đối hay ủng hộ?

Cà phê tối -

Chung cư có thời hạn - phản đối hay ủng hộ?

Bộ Xây dựng lại tiếp tục đề xuất sở hữu chung cư có thời hạn! Phản đối nhiều nhưng ủng hộ cũng không ít. Nhìn theo góc tích cực thì giá chung cư sẽ giảm và dân chúng, nhất là người làm công ăn lương dễ có nơi “an cư lạc nghiệp” hơn!

Hạn chế oan sai và việc ghi âm, ghi hình trễ hẹn?

Cà phê tối -

Hạn chế oan sai và việc ghi âm, ghi hình trễ hẹn?

Mấy hôm nay, nhiều tờ báo đưa tin "Người tù thế kỷ" Huỳnh Văn Nén đã qua đời. Ông là người có hộ khẩu Bình Thuận, bị tai bay vạ gió, "dính" vào một vụ án oan sai, với hai tội danh nặng như núi: "Cướp tài sản" và "Giết người". Thụ án được 18 năm ông mới được giải oan sau một chặng đường dằng dặc với nỗ lực không mệt mỏi của rất nhiều người, công lý mới được thực thi; và ông được xem xét bồi thường oan sai.

Tàu cá không dầu: an nguy không chỉ của ngư dân

Cà phê tối -

Tàu cá không dầu: an nguy không chỉ của ngư dân

Tuần trước, Báo Người lao động tổ chức Lễ kỷ niệm Chương trình “Một triệu lá cờ Tổ quốc cùng ngư dân bám biển”, ghi dấu vượt mốc trao cho ngư dân hơn 1,2 triệu lá cờ sau 3 năm.

Hộp cơm thịt chuột: Tin giả, ẩn ức thật

Cà phê tối -

Hộp cơm thịt chuột: Tin giả, ẩn ức thật

Hình ảnh suất ăn của một em học sinh huyện Nam Giang (Quảng Nam) gây sốt trên mạng xã hội. Đáng nói, đa phần những phản hồi đều là xót thương, phẫn uất trước một hộp cơm trắng với thịt chuột được cho là khẩu phần ăn của học sinh vùng cao.

Điều hành phân phối xăng dầu - lúng túng và “giật cục”

Cà phê tối -

Điều hành phân phối xăng dầu - lúng túng và “giật cục”

Sau hơn nửa năm lộ rõ những lúng túng, bất cập và cả bất nhất trong điều hành xăng dầu, hầu hết những điều khiến dư luận bức xúc, doanh nghiệp khó khăn và an ninh năng lượng bị ảnh hưởng vẫn còn nguyên!

"Nhân phẩm trên mạng"

Cà phê tối -

"Nhân phẩm trên mạng"

Một đường dây bán dâm hàng giá hàng trăm triệu một lượt mua - bán dâm vừa được bóc gỡ. Đáng chú ý, thông tin trên báo chí có nêu tên viết tắt của hai người đẹp bán dâm bị bắt là T.T và T.H. Lập tức, các “thám tử mạng” “điều tra” và kéo rất nhiều người đẹp vào vòng nghi vấn.

Xem phiên bản di động