Chủ nhật 19/05/2024 03:45

Chấn hưng văn hóa từ trái tim với làng nghề

Cà phê tối - MỸ ANH

Mỹ Anh

Mỹ Anh

Biên tập viên
Trong khi người ta tiếp tục đề xuất những đề án nhiều trăm nghìn tỉ để chấn hưng văn hóa quốc gia, có những nơi, người dân và các chuyên gia đã âm thầm nỗ lực để làm khai tỏ nét đẹp văn hóa làng nghề. Đáng nói, họ sẵn sàng bỏ tiền túi để “làng ta cùng làm du lịch văn hóa” và “làng ta làm điểm cho các làng nghề cả nước”.

Năm 1010, vua Lý Thái Tổ dời đô về Thăng Long. Ít năm sau, nhà Lý đã chuyển nhiều thợ giỏi từ cố đô ở Ninh Bình ra Thăng Long để kiến tạo kinh đô mới. Trên dưới hai chục dòng họ làm gốm nức tiếng thời đó đã tìm tới vùng đất ven đô, nơi có loại đất sét chất lượng cùng với giao thông đường thủy thuận lợi để vận chuyển sản phẩm vào kinh đô cũng như giao thương, để cắm sào lập làng.

Nơi đó, bây giờ được gọi là Bát Tràng với 19 dòng họ ngày nào còn tồn tại. Có nghề rồi mới có làng, với hạt nhân là các dòng họ cổ từ ngàn năm là đặc thù riêng có của Bát Tràng. Câu chuyện nhỏ, dung dị được người Bát Tràng kể truyền đời được nhắc lại trong buổi hội thảo có tên: “Bảo tàng sinh thái Làng cổ Bát Tràng – những cơ hội của tương lai” diễn ra hôm qua (11/5) tại Trung tâm Tinh hoa Làng Nghề Việt (Bát Tràng).

Theo đó, người dân Bát Tràng muốn làm bảo tàng sinh thái - một dạng bảo tàng với những thực thể sống của tri thức cộng đồng, ý chí cộng đồng với những nét đẹp của làng từ nghề làm gốm, nấu cỗ hay nếp sinh hoạt đặc trưng làng nghề, lễ hội làng hay lò nung gốm cổ... Từ đó, họ muốn bảo tồn một bản sắc chắc đặc riêng có để từ đó xiển dương một tinh thần làng nghề vốn đang gặp những thách thức của thời đại thế giới phẳng.

Các chuyên gia đều đồng thuận và viết ra những đề án khoa học thuyết phục, khả thi. Nhưng tôi đặc biệt chú ý cách người Bát Tràng đi tìm câu trả lời cho câu hỏi về bản sắc làng nghề. Họ không chỉ tự mày mò tự khen làng mình hay, làng mình đẹp. Họ có ý tưởng để quảng bá nó. Rồi họ đi tìm gặp, bày tỏ và nhận được sự hỗ trợ nghiên cứu của các chuyên gia. Họ đã đi tìm câu trả lời về bản sắc tự thân theo những lý thuyết di sản chưa từng có ở Việt Nam từ các chuyên gia hàng đầu.

Và họ đã thấy đường đi.

Đại diện của nhiều dòng họ trong buổi tọa đàm đều bày tỏ, đại thể, chúng tôi muốn làm du lịch bài bản mà vẫn đảm bảo bản sắc của mình. Chúng tôi sẵn sàng thay đổi, sẵn sàng cập nhật để “làng mình cùng làm du lịch”; “thịnh vượng từ làm gốm rồi nhưng chúng tôi muốn thịnh vượng và giàu cá tính làng hơn nữa từ du lịch bền vững”.

Những tâm thế đó thực sự làm những chuyên gia hay những cây viết lâu năm về di sản như tôi thấy xúc động. Đặc thù có nghề rồi mới có làng, làng xuất phát từ những dòng họ cổ khiến Bát Tràng vô tình trở thành viên ngọc quý để làm “bảo tàng sinh thái” và du lịch cộng đồng bền vững mà không gặp nhiều cản trở. Và, giải quyết nguyện vọng cũng như bài toán của người dân Bát Tràng thành công, nó hoàn toàn có thể trở thành “đột phá khẩu” để bảo tồn và phát huy bản sắc của cả ngàn làng nghề trên đất nước trước sự xâm thực dữ dội của văn hóa ngoại lai cũng như lối sống tiêu dùng hiện đại.

Đó là một buổi tọa đàm nhỏ, khởi đầu về đề án xuất phát từ trái tim yêu di sản của người dân một làng nghề. Kể cả những câu từ của các chuyên gia cũng không đao to búa lớn cho một lộ trình vài năm để chuyển đổi làng nghề thuần sản xuất sang du lịch bền vững. Nhưng nó mang nhiều giá trị biểu đạt về câu chuyện chấn hưng văn hóa liên quan tới lòng dân, xã hội hóa và tình cảm chân thành của người dân với những câu chuyện, di sản của ông cha mà không cần ngân sách nhà nước.

Mọi chặng đường dài, cuộc chuyển đổi lớn đều xuất phát từ những bước đi đầu tiên. Những nỗ lực không ngừng nghỉ của những người dân Bát Tràng vốn chỉ quen với bàn xoay và màu vẽ tổ chức một buổi tọa đàm khoa học cần được ghi nhận.

Và sau cuối, họ xứng đáng được thụ hưởng thành quả từ ý tưởng đến hành động mạnh mẽ của mình về một bảo tàng sinh thái. Bởi như ông cha mình cách đây ngàn năm, họ gây dựng tất cả một cách chủ động bằng đôi bàn tay mình mà không cần những vận may hay “tờ A4” đến từ bên ngoài.

MỸ ANH

Nếu đồng tình với góc nhận định trong bài viết "Chấn hưng văn hóa từ trái tim với làng nghề", bạn có thể mời tác giả Mỹ Anh một "ly cà phê" thông qua Ví MoMo bằng cách ấn vào nút “Buy me a coffee” ở bên dưới hoặc quét mã QR.

“Buy me a coffee”

Chấn hưng văn hóa từ trái tim với làng nghề

Hoặc bạn cũng có thể tặng "ly cà phê" cho tác giả Mỹ Anh bằng cách chuyển khoản trực tiếp vào tài khoản của Tạp chí Lao động và Công đoàn, số tài khoản: 118000001631, Ngân hàng Vietinbank chi nhánh Hà Nội.

Lưu ý, trước khi chuyển tiền, bạn đọc vui lòng gõ nội dung: "Tặng cà phê cho tác giả Mỹ Anh".

Đọc cà phê tối, tặng "cà phê" là chương trình của Tạp chí Lao động và Công đoàn. Khi đọc các bài viết trên mục Cà phê tối, nếu bạn đọc đồng cảm với góc nhìn của tác giả thì có thể mời người đó một "ly cà phê". Mỗi "ly cà phê" trị giá 23.000 đồng (1 USD).

Chia sẻ
In bài viết

Kinh tế - Chính sách

Cổ phiếu VFS sau ngày đầu hứng khởi

Sau phiên đầu tràn đầy hứng khởi trên sàn Nasdaq, cổ phiếu VinFast (VFS) quay đầu giảm gần 19% trong ngày 16/8, giá trị công ty xuống dưới 70 tỷ đô so với 85 tỷ của ngày đầu tiên. Chuyện trên bình thường và chẳng có gì lạ trên thị trường chứng khoán quốc tế nhưng phần nào giúp chúng ta hiểu rằng sân chơi ấy không dễ chịu như nhiều người tưởng trong lúc phấn khích.
Mỹ Anh

Giữ quận Hoàn Kiếm và tinh thần của Hà Nội

Bí thư Hà Nội Đinh Tiến Dũng vừa chia sẻ quan điểm về việc sắp xếp các đơn vị hành chính. Theo đó, tinh thần của thành phố sẽ “giữ ổn định” quận Hoàn Kiếm
Hà Phan

Không thừa thế xông lên để “gậy ông đập lưng ông”

Giá gạo thế giới tăng, không ít doanh nghiệp đã “thừa thắng xông lên” đẩy nhanh xuất khẩu. Bộ trưởng Bộ Công thương khuyến cáo coi chừng “gậy ông đâp lưng ông”!
Quốc Thắng

Ba con số thiếu chủ ngữ

Giữa lúc đang thiếu giáo viên trầm trọng thì nhiều cử nhân sư phạm diện cử tuyển vẫn chưa được bố trí việc làm, hàng trăm sinh viên tốt nghiệp ngành sư phạm vẫn thất nghiệp và hàng nghìn giáo viên rời khỏi ngành.
Hà Phan

Khi công nhân “bàn luận” với Chủ tịch Quốc hội

Đời công nhân cạo mủ chúng em vất vả lắm! Dậy từ nửa đêm, lúc 1-2 giờ sáng, có khi sớm hơn. Cái mủ cao su lạ lắm, trời càng lạnh, càng có sương thì mủ càng ra nhiều. Cho nên người mình lạnh cỡ nào thì mình càng mừng cỡ đó. Sản phẩm nhiều thì được nhiều tiền công anh ạ! Nếu được phát biểu trước bác Huệ, em sẽ nói về đời công nhân cạo mủ cao su. Công việc cực nhọc nhưng lương thấp quá!

Văn hóa - Xã hội

Mỹ Anh

Mong ước đầu năm học

Một năm học mới bắt đầu với nhiều niềm tin kỳ vọng cùng bộn bề vấn đề đối với thầy cô, học sinh, phụ huynh và những người làm giáo dục.
Hà Phan

Tính cách của Nguyễn Thanh Long và số phận của ông Nguyễn Trường Sơn 1

Giữa tháng 9/2021, khi TP.HCM đã qua đỉnh dịch và chuẩn bị “mở cửa” thì bà con lại nháo nhác khi Nguyễn Thanh Long - Bộ trưởng Y tế lúc đó - người sắp ra tòa
An Vinh

Nghĩ về một ngày lễ lớn của lực lượng Công an Nhân dân

Hôm nay, 19/8/2023, kỷ niệm 78 năm Ngày truyền thống của lực lượng Công an Nhân dân Việt Nam. Trước hết, tôi xin trân trọng gửi tới toàn thể cán bộ, chiến sĩ đang và đã từng công tác trong lực lượng những lời chúc mừng chân thành, tốt đẹp nhất từ đáy lòng mình.
Mỹ Anh

Oppenheimer và cách kể một câu chuyện lịch sử

Bộ phim Oppenheimer thuộc thể loại tiểu sử, kể câu chuyện về một nhân vật lịch sử với những biến động của lịch sử nước Mỹ và thế giới.
Hà Phan

300 ngàn thí sinh và lựa chọn không vào đại học

Vừa tốt nghiệp THPT, Trung Hiếu tại Thái Bình lập tức nộp hồ sơ vào trường nghề công nghệ ô tô, bỏ xét tuyển đại học.

Môi trường - Sức khỏe

Quốc Thắng

Ai đã đặt tên cho dòng sông?

Tin dồn dập về dòng Mekong sạt lở mấy ngày qua khiến cho bất cứ ai quan tâm đến môi trường đều cảm thấy lo ngại. Lo ngại vì nguyên nhân được phân tích
Mỹ Anh

Vụ bắt cóc 20 giây

Một vụ bắt cóc trẻ em diễn ra giữa ban ngày, tại khu đô thị Việt Hưng (Hà Nội) vừa diễn ra hôm qua. Sáng nay, con tin đã được giải cứu an toàn, nghi phạm đã bị lực lượng cảnh sát bắt. Tuy nhiên, các clip ghi lại tình tiết gây án khiến người xem không khỏi lạnh gáy.
Mỹ Anh

Tang thương Phố Núi

Tai nạn thảm khốc đã gây chấn động với giới bóng đá và tạo nên một không khí tang thương Phố Núi - khi những nạn nhân vắn số đều là gương mặt thân quen của làng bóng đá.
Quốc Thắng

Bằng chứng F

Trên khắp đất nước Việt Nam này, có biết bao nhiêu mảnh đất, bao nhiêu con người mang nỗi đau chất độc màu da cam. Nhưng bằng chứng về mối liên hệ vẫn là thứ đi
Mỹ Anh

Vụ sạt lở do… “nhân tai”

Trong khi câu chuyện về vụ sạt lở ở vườn sầu riêng tại Lâm Đồng vẫn còn nóng hổi, một vụ sạt nhỏ, với dòng nước nhấn chìm hàng loạt xế sang đã xảy ra ở Sóc Sơn (Hà Nội). Sau vụ việc, hình ảnh trên các mặt báo được chụp tại địa bàn mới thấy, hàng loạt homestay mọc lên như nấm, ngay giữa rừng phòng hộ.
Talk Công đoàn: Người lao động hạnh phúc để làm tốt, làm lâu Talk Công đoàn

Talk Công đoàn: Người lao động hạnh phúc để làm tốt, làm lâu

Đồng chí Lại Hoàng Dũng, Chủ tịch Công đoàn Công ty Samsung Điện tử Việt Nam chia sẻ về chăm sóc sức khỏe tinh thần cho đoàn viên và người lao động.

Chế độ dưỡng sức sau sinh, mọi lao động nữ nên biết Tôi công nhân

Chế độ dưỡng sức sau sinh, mọi lao động nữ nên biết

Nếu đủ điều kiện về thời gian tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, lao động nữ sinh con được hưởng chế độ thai sản. Trường hợp lao động nữ đi làm việc trở lại khi chưa hết thời gian nghỉ thai sản sẽ không được hưởng chế độ nghỉ dưỡng sức sau sinh.

Đón xem Talk Công đoàn: Người lao động hạnh phúc để làm tốt, làm lâu Talk Công đoàn

Đón xem Talk Công đoàn: Người lao động hạnh phúc để làm tốt, làm lâu

Talk Công đoàn 20 giờ ngày 18/5/2024 là chia sẻ của đồng chí Lại Hoàng Dũng, Chủ tịch Công đoàn Công ty Samsung Điện tử Việt Nam về chăm sóc sức khỏe tinh thần cho đoàn viên và người lao động.

6 hoạt động trọng tâm của Công đoàn Việt Nam trong tháng 5/2024 Infographic

6 hoạt động trọng tâm của Công đoàn Việt Nam trong tháng 5/2024

Công đoàn Việt Nam xác định 6 nhiệm vụ trọng tâm trong tháng 5/2024
Bản tin công nhân: Công nhân tăng ca để có thêm thu nhập, giảm giờ làm lương sao đủ sống? Bản tin công nhân

Bản tin công nhân: Công nhân tăng ca để có thêm thu nhập, giảm giờ làm lương sao đủ sống?

Bản tin công nhân ngày 6/5 gồm những nội dung: Nhiều người lao động muốn nghỉ việc để “chạy luật” bảo hiểm xã hội; Công nhân tăng ca để có thêm thu nhập, giảm giờ làm lương sao đủ sống? Đại diện công nhân TP HCM: "Nhà ở xã hội chỉ thấy trên tivi";35 bệnh nghề nghiệp được đề xuất hưởng BHXH...

3 bước dễ dàng để tham gia Cuộc thi tìm hiểu công tác an toàn, vệ sinh lao động Video

3 bước dễ dàng để tham gia Cuộc thi tìm hiểu công tác an toàn, vệ sinh lao động

Cuộc thi "CNVCLĐ tìm hiểu về công tác an toàn, vệ sinh lao động" được tổ chức theo hình thức thi trực tuyến trên Tạp chí điện tử Lao động và Công đoàn (laodongcongdoan.vn).

Đọc thêm

Lễ hội hoa bằng lăng, tại sao không?

Cà phê tối -

Lễ hội hoa bằng lăng, tại sao không?

Các con đường ở Hà Nội đang bừng sắc bởi màu tím của hoa bằng lăng. Thành phố dường như được khoác áo mới dịu dàng, thiết tha với những chùm bằng lăng giăng mắc mọi nẻo. Và, chúng ta hoàn toàn có quyền lạc quan về việc khai thác du lịch từ mùa đẹp nhất trong năm này của Thủ đô.

Mọi ngả đường đều dẫn về Điện Biên Phủ

Cà phê tối -

Mọi ngả đường đều dẫn về Điện Biên Phủ

Kỷ niệm 70 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ, bên cạnh lễ diễu binh, diễu hành và kỷ niệm, chúng ta còn chứng kiến sự bùng nổ của du lịch nhân sự kiện lịch sử.

Chẳng lẽ bất lực với giá vàng nhảy múa thách thức?

Cà phê tối -

Chẳng lẽ bất lực với giá vàng nhảy múa thách thức?

Bất chấp hàng loạt chỉ đạo của Chính phủ, can thiệp của Ngân hàng Nhà nước và nỗ lực của nhiều mệnh lệnh hành chính, chiều nay 6/5, giá vàng miếng SJC có lúc đã vượt trên 86 triệu đồng/lượng. Đây là mức cao nhất trong lịch sử và dường như nằm ngoài tầm kiểm soát của cơ quan quản lý!

Liều vaccine đề kháng tin giả

Cà phê tối -

Liều vaccine đề kháng tin giả

Vừa qua, thông tin AstraZeneca thừa nhận vaccine Covid-19 của hãng có thể gây đông máu trong một số trường hợp hiếm gặp gây hoang mang dư luận. Đáng nói, cách đưa tin của các trang mạng xã hội đã cắt xén thông tin khiến dư luận hiểu nhầm tạo những hệ lụy rất lớn.

Tăng trưởng thật và kỹ thuật số… ảo!

Cà phê tối -

Tăng trưởng thật và kỹ thuật số… ảo!

Trong Đại hội cổ đông cuối tuần qua, Chủ tịch VietinBank Trần Minh Bình cho hay ngân hàng của ông tăng trưởng 'thật', chứ không phải 'kỹ thuật"! Lời thẳng mất lòng nhưng sự thật đó từ lâu đã là tồn tại nhức nhối.

Khi những “lang băm” chữa lành

Cà phê tối -

Khi những “lang băm” chữa lành

Chữa lành là hoạt động cần thiết với xã hội gấp gáp và đầy rẫy tổn thương hiện tại. Tuy nhiên, việc khóa học chữa lành nở rộ mà không cần bất cứ chứng chỉ hành nghề hay giấy phép kinh doanh nào đã khiến hoạt động này xuất hiện nhiều mặt trái.

Đi tìm kho báu của U23 Việt Nam

Cà phê tối -

Đi tìm kho báu của U23 Việt Nam

Sau hai chiến thắng, người hâm mộ có quyền mơ ước về tấm vé cho U23 dự Thế vận hội 2024 tại Paris. Đó là kho báu, là phần thưởng lớn vô vàn với đội quân của ông Hoàng Anh Tuấn cũng như bóng đá Việt Nam.

Vàng, chứng khoán và tiền trong dân

Cà phê tối -

Vàng, chứng khoán và tiền trong dân

Trước cơn sốt giá vàng vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, Ngân hàng Nhà nước đã tung ra đấu thầu hơn 11 tấn vàng nhưng phải hủy vì không đủ doanh nghiệp dự thầu!

“Thay tướng, đổi vận”

Cà phê tối -

“Thay tướng, đổi vận”

Không phải câu chuyện phong thủy, nhân tướng, đó là những gì đang diễn ra với U23 Việt Nam khi “thay tướng” tại vòng Chung kết U23 Châu Á. Vào hôm qua, thầy trò ông Hoàng Anh Tuấn đã chính thức góp mặt tại vòng bán kết giải đấu sau 2 trận toàn thắng.

Tim Cook, cà phê trứng và Rap

Cà phê tối -

Tim Cook, cà phê trứng và Rap

Sự xuất hiện của CEO Apple tại Hà Nội gây sốt tại các cộng đồng công nghệ trong hai ngày hôm nay. Thú vị, lịch trình công việc của Tim Cook nhẹ nhàng, thanh cảnh như một chuyến đi chơi.