Phụ nữ có “tiếp tay” cho bất bình đẳng giới trong tình yêu và hôn nhân?

Kinh tế - Xã hội - TRẦN VĂN SỸ

Một vấn đề thực tế ở nước ta hiện nay là tư tưởng trọng nam hơn nữ vẫn còn tồn tại khá phổ biến. Nói rộng hơn, xã hội còn nặng lối suy nghĩ và hành xử bất bình đẳng giới (BĐG), theo phía gây nhiều thiệt thòi hơn cho phụ nữ.
Nghệ An: Công tác bình đẳng giới chuyển biến tích cực và toàn diện

Người ta quen với việc một người đàn ông hết giờ làm, cùng bạn bè la cà trong quán bia đến tối mịt mới về. Trong những quán bia như thế, có rất ít phụ nữ. Ở mỗi gia đình, người ta cũng thường dạy con trai thì phải mạnh mẽ; con gái thì phải biết nấu ăn, biết giặt giũ, biết dọn dẹp nhà cửa … Có thể kể ra vô vàn những ứng xử bất BĐG trong xã hội: Hãy xem quảng cáo về một loại gia vị: Người vợ nhờ có gia vị mà nấu được món ăn ngon, người chồng đi làm về, com-lê cà vạt, nếm món ăn rồi khen vợ đảm, gia đình thật ấm cúng.

Hay xem quảng cáo một loại bột giặt: Cũng lại người vợ, nhờ có bột giặt tốt mà nhàn hơn trong công việc giặt giũ, giúp cho quần áo của cả nhà sạch sẽ thơm tho … Đến ngay như việc cử cán bộ đi tham dự các cuộc họp về BĐG hay lồng ghép giới, các cơ quan, đơn vị cũng thường cử một chị nào đó đi, khiến cho những cuộc họp này không còn là cuộc họp về giới (vốn là của cả hai giới nữa) mà trở thành cuộc họp của chị em phụ nữ (người viết bài này đã từng dự một số cuộc họp như thế, thấy mười chị thì may có một anh dự họp!).

Phụ nữ có “tiếp tay” cho bất bình đẳng giới trong tình yêu và hôn nhân?

Rõ ràng, những ứng xử bất bình đẳng kiểu này hoàn toàn không phải do thiên chức hay sinh lý của người phụ nữ khác với nam giới, mà hoàn toàn là do định kiến của xã hội gây ra.

Những định kiến này cần phải được xóa bỏ để xã hội ta có thể thực sự trở thành xã hội công bằng, văn minh; mọi người đều được phát huy, phát triển năng lực của mình để có cuộc sống hạnh phúc và cống hiến được nhiều nhất cho xã hội. Có rất nhiều người đàn ông do năng khiếu thiên bẩm, chỉ nên làm các công việc nấu ăn, dọn dẹp nhà cửa, may mặc, nội trợ … và có rất nhiều người phụ nữ phù hợp và bản thân họ cũng thích làm các việc như lái xe, sửa chữa điện máy … Chẳng có lý do gì để nói rằng, thiên phú giới tính quy định ai đó làm những việc gì, nhưng người ta vẫn quen mặc định việc này là để dành cho giới này và việc kia để dành cho giới kia.

Thỉnh thoảng trên báo chí chính thống cũng có những tin đăng tuyển lao động, có kèm cả yêu cầu giới tính, dù công việc đó (ví dụ: tuyển lao động nữ làm trong dây chuyền may mặc) chẳng có đặc điểm gì quy định giới nào thì không làm được. Thói quen đó là một định kiến sai lầm.

Phải khẳng định rằng, từ khi có chế độ mới (sau Cách mạng tháng Tám 1945) đến nay, sự nghiệp BĐG ở nước ta đã tiến được những bước dài gấp muôn lần so với suốt cả ngàn năm trước đó dưới chế độ phong kiến. Ngày xưa, phụ nữ còn không được đi học, ngày nay chúng ta có nhiều phụ nữ làm thầy, là giáo sư, dạy cho cả nam giới. Tuy vậy, so với các nước phát triển, chúng ta còn kém họ nhiều. Vì vậy, nhiều tiềm năng sáng tạo của phụ nữ Việt Nam chưa được phát huy, làm hạn chế quá trình phát triển của đất nước.

Nguyên nhân của tình trạng bất BĐG, tình trạng phân biệt đối xử với phụ nữ trong rất nhiều công việc và hoàn cảnh khác nhau đã được rất nhiều các nhà khoa học và quản lý đề cập; các văn bản tổng kết, đánh giá của các cơ quan, đoàn thể… cũng mổ xẻ rất nhiều, nhằm đưa ra các giải pháp để khắc phục tốt nhất, thúc đẩy sự nghiệp giải phóng phụ nữ, thúc đẩy sự phát triển của cả kinh tế và văn hóa của từng gia đình và của cả đất nước. Trong các nguyên nhân ấy, người ta dễ dàng nhất trí với nhau về những nguyên nhân gắn với tàn dư của xã hội phong kiến hàng ngàn năm còn sót lại. Có nguyên nhân từ phía nam giới muốn duy trì sự bất bình đẳng trong nhiều công việc và hoàn cảnh, vì sự bất bình đẳng này đem lại cho họ những “đặc ân”, lợi thế trong cuộc sống gia đình và xã hội. Có những nguyên nhân từ hệ thống luật pháp còn cần được hoàn thiện hơn nữa …

Phụ nữ có “tiếp tay” cho bất bình đẳng giới trong tình yêu và hôn nhân?

Người ta cũng dễ dàng nhất trí với nhau rằng, hơn ai hết, phụ nữ Việt Nam chính là những người mong muốn sự bất bình đẳng này phải sớm được xóa bỏ. Vậy thì có hay không, nguyên nhân xuất phát từ chính các chị em phụ nữ, vốn rất hay lên án sự bất bình đẳng, lại đang vô tình hay cố ý làm cho sự bất bình đẳng ngày càng khó mà xóa bỏ đi được hay không?

Xin thưa là có. Thậm chí, có người còn cho rằng, khó khăn rất lớn với việc xóa bỏ bất BĐG và sự phân biệt đối xử với phụ nữ hiện nay và thời gian tới ở nước ta, thật đáng ngại, lại chính là ở phía chị em phụ nữ. Nguyên nhân này thì người ta chưa nói đến nhiều. Thậm chí, có nghiên cứu còn chỉ ra, trong chị em phụ nữ, nhiều người thực ra chưa chắc đã mong muốn BĐG thực sự.

Nói vậy thì chắc chị em sẽ phản đối. Nhưng chỉ ví dụ một thực tế là, khi hỏi hầu hết chị em về tiêu chuẩn của người mà mình sẽ yêu và sẽ lấy làm chồng thì đều có một điểm chung phổ biến trong các câu trả lời là: Người đàn ông đó nói chung phải hơn mình về trí tuệ, khả năng kiếm tiền hay một số tố chất khác. Đa số đàn ông không buồn rầu vì vợ mình không thông minh, giỏi giang bằng mình, nhưng phần nhiều phụ nữ lại không hài lòng vì chồng mình không giỏi giang thành đạt (về xã hội) bằng mình. Thế nên, có những người sợ cho con gái học cao, vì họ cho rằng, phụ nữ càng học cao càng khó lấy chồng. Vì sao người đàn ông học vấn cao thì lại yêu được người phụ nữ bình thường, thậm chí học vấn thấp mà người phụ nữ học vấn cao lại khó yêu được một người đàn ông bình thường? Điều này là tại xã hội, tại đàn ông, hay tại phụ nữ? Rõ ràng là tại phụ nữ. Câu nói phổ biến của nhiều chị em là: Tôi muốn chồng tôi phải là người hơn tôi một (hay nửa) cái đầu.

Điều này dẫn đến quan niệm phổ biến trong xã hội: Đã là chồng thì phải giỏi giang và trách nhiệm cao hơn vợ. Tư tưởng này ở cả đàn ông và phụ nữ thì đều có, nhưng tác động của nó tới sự bất BĐG thì không như nhau. Ví dụ: Đàn ông kiếm tiền nuôi cả vợ con là bình thường, nhưng nếu đàn bà là người kiếm tiền nuôi cả chồng con (dù chỉ là một giai đoạn trong cuộc đời thôi) thì cũng dễ có chuyện rắc rối trong gia đình. Việc người đàn ông có thể dễ dàng yêu hay kết hôn với người phụ nữ kém tài hơn mình thì không sao, không gây hiệu ứng về cảm giác bất BĐG, còn việc người phụ nữ rất khó khăn trong việc yêu và kết hôn với một người đàn ông kém cỏi hơn mình thì thực sự là một yếu tố củng cố cho sự bất BĐG, vì nó tạo ra một tâm lý xấu phổ biến cho xã hội: Người ta cho rằng, đã là vợ thì phải nghe theo chồng (vì chồng thường giỏi giang hơn). Điều này dẫn đến thói quen là cả những ông chồng chẳng giỏi giang gì hơn vợ cũng nghiễm nhiên có quyền bắt vợ phải nghe theo mình (như các ông chồng khác) một cách … bình thường (dù rất bất công)!.

Tác giả bài viết đã thấy khá nhiều cô gái khá lớn tuổi, nhưng vẫn mải mê kén chọn, bỏ qua nhiều người có tình cảm chân thành với mình chỉ vì người đó không có vị thế hay tài năng hơn mình. Chính do định kiến và bảo thủ, họ đã không thể yêu được những người dù rất tốt và đáng yêu, tuy một năng lực nào đó có thể không bằng mình, nhưng lại có biết bao phẩm chất và điều kiện để có thể đảm bảo hạnh phúc cho cuộc sống gia đình.

Đã đến lúc cả xã hội, nhưng trước hết chị em phải tự giải phóng mình khỏi quan niệm này. Tình yêu và hôn nhân phải lấy sự hòa hợp tâm hồn, tình cảm, quan niệm sống làm yếu tố cơ sở quan trọng bậc nhất. Trí tuệ, tài năng tất nhiên không nên quá chênh lệch, song không nên đặt vấn đề ai phải hơn ai. Đã yêu thương nhau mà kết hôn, thì tài năng của ai cũng phải là để xây dựng hạnh phúc chung cho gia đình mà thôi. Tất nhiên ai có được người chồng (hay vợ) có tài trí hơn mình thì cũng là người may mắn cả; chồng hay vợ có “cái đầu” hơn cũng là quý cho gia đình mình cả, rất không nên phân biệt.

Hiện tại, tình trạng phổ biến vẫn là, đàn ông khó mà chinh phục nổi người phụ nữ thông minh, tài giỏi hơn mình. Nhưng chị em hãy nhớ rằng, người đem lại hạnh phúc hơn cho ta không hẳn cứ luôn luôn phải là người thông minh, giỏi giang hơn ta về một mặt nào đó. Hạnh phúc có được là nhờ tổng thể các điều kiện chứ không dựa vào một vài yếu tố nào. Là phụ nữ, hãy biết lựa chọn người có thể cùng với mình xây dựng gia đình; và hãy biết yêu thương, hài lòng về người đang hết lòng cùng mình xây dựng mái nhà chung hạnh phúc, dù cho anh ấy có thông minh tài giỏi bằng mình hay không cũng không phải là vấn đề. Đừng để định kiến sai lầm làm mất đi cơ hội có được hạnh phúc đích thực.

Làm sao có được BĐG khi chính phụ nữ (vốn đang chịu thiệt do bất BĐG) không muốn từ bỏ đi quan niệm sống bất bình đẳng của chính mình?

Cuộc chiến chống bất BĐG (mà sự bất bình đẳng ấy đang gây thiệt thòi quá lớn cho phụ nữ) vẫn còn tiếp diễn, vẫn cần sự vào cuộc của toàn xã hội, và để có BĐG thật sự thì cần rất nhiều thời gian và điều kiện, trong đó có một điều kiện rất quan trọng là chị em phụ nữ phải tự vượt qua định kiến của chính bản thân mình.

Thúc đẩy bình đẳng giới trong hệ thống BHXH, đảm bảo an sinh xã hội ở Việt Nam Thúc đẩy bình đẳng giới trong hệ thống BHXH, đảm bảo an sinh xã hội ở Việt Nam

Hệ thống Bảo hiểm xã hội (BHXH) Việt Nam cần tăng cường tính đáp ứng giới để giảm thiểu những bất bình đẳng giới ...

Thúc đẩy bình đẳng giới trong lĩnh vực lao động, việc làm Thúc đẩy bình đẳng giới trong lĩnh vực lao động, việc làm

Ngày 29.9, Đối thoại cấp Bộ trưởng ASEAN-Hoa Kỳ do Indonesia chủ trì đã được tổ chức theo hình thức trực tuyến. Đây là sáng ...

Phức cảm nữ giới - lực cản nữ quyền? Phức cảm nữ giới - lực cản nữ quyền?

Phức cảm nữ giới tạo ra các mâu thuẫn góp phần ngăn cản chúng ta trên con đường bình quyền nam - nữ. Mỗi năm, ...

Chia sẻ
In bài viết

Tin cùng chuyên mục

“Đừng đặt câu hỏi nữa, hãy bắt tay ngay vào chuyển đổi số!”

Kinh tế - Xã hội -

“Đừng đặt câu hỏi nữa, hãy bắt tay ngay vào chuyển đổi số!”

Nhân dịp Ngày Báo chí cách mạng Việt Nam 21/6, đồng chí Lê Quốc Minh, Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam đã dành cho phóng viên Tạp chí Lao động và Công đoàn cuộc trò chuyện thân tình, cởi mở về chuyển đổi số trong cơ quan báo chí hiện nay. Tạp chí Lao động và Công đoàn trân trọng giới thiệu tới bạn đọc một phần cuộc trò chuyện này. Toàn bộ nội dung cuộc trò chuyện sẽ đăng trong số đặc san 21/6.

Tham gia giao thông sử dụng biển số giả bị phạt bao nhiêu tiền?

Kinh tế - Xã hội -

Tham gia giao thông sử dụng biển số giả bị phạt bao nhiêu tiền?

Sử dụng biển số giả phạt bao nhiêu luôn là câu hỏi khiến nhiều người thắc mắc. Bài viết dưới đây sẽ giải đáp chi tiết cho bạn.

Chip bán dẫn – cuộc chiến của thế kỷ 21

Kinh tế - Xã hội -

Chip bán dẫn – cuộc chiến của thế kỷ 21

Con chip của thế kỷ 21 cũng quan trọng như dầu mỏ của thế kỷ 20. Công nghệ vi mạch đang nổi lên như là tài nguyên khan hiếm và quan trọng nhất.

Dây an toàn - cứu tinh thầm lặng trên mỗi chiếc ô tô

Kinh tế - Xã hội -

Dây an toàn - cứu tinh thầm lặng trên mỗi chiếc ô tô

Dây đai an toàn, một phát minh tưởng chừng đơn giản nhưng lại ẩn chứa sức mạnh to lớn trong việc bảo vệ an toàn cho người tham gia giao thông.

10 xe bán chạy nhất tháng 5/2024: Vắng xe Hàn, toàn xe Nhật

Kinh tế - Xã hội -

10 xe bán chạy nhất tháng 5/2024: Vắng xe Hàn, toàn xe Nhật

Danh sách 10 xe bán chạy nhất tháng 5/2024 có sự góp mặt của tận 7 mẫu xe Nhật Bản, trong khi chỉ có duy nhất một mẫu xe Hàn Quốc góp mặt.

Bắt gặp Porsche Cayenne 2026 EV trên đường thử

Kinh tế - Xã hội -

Bắt gặp Porsche Cayenne 2026 EV trên đường thử

Porsche Cayenne 2026 EV vừa được bắt gặp khi đang chạy thử nghiệm, hé lộ những thay đổi trong thiết kế và khác biệt so với phiên bản động cơ đốt trong.

04 thay đổi quan trọng về BHYT từ 1/7/2024 người lao động cần biết Tôi công nhân

04 thay đổi quan trọng về BHYT từ 1/7/2024 người lao động cần biết

Thẻ BHYT được tích hợp vào thẻ căn cước, thay đổi mức đóng BHYT hộ gia đình và học sinh, sinh viên... 2 trong 4 thay đổi quan trọng về BHYT từ 1/7/2024.

Được nghỉ việc tới 120 ngày khi lao động nữ gặp phải trường hợp này! Tôi công nhân

Được nghỉ việc tới 120 ngày khi lao động nữ gặp phải trường hợp này!

Theo chế độ thai sản mới được đề xuất tại Dự thảo Luật BHXH (sửa đổi) nếu không may bị sẩy thai, phá thai, thai chết lưu, lao động nữ có thể được nghỉ việc tới 120 ngày.

Talk Công đoàn: Đặt trọn niềm tin nơi đoàn viên để thúc đẩy gắn kết Talk Công đoàn

Talk Công đoàn: Đặt trọn niềm tin nơi đoàn viên để thúc đẩy gắn kết

Lắng nghe những chia sẻ của đồng chí Nguyễn Thị Hải Yến, Chủ tịch Công đoàn Trường Tiểu học Đức Giang, quận Long Biên, TP Hà Nội.

Tháng 5/2024: Kết nạp mới 82.648 đoàn viên, thành lập 909 công đoàn cơ sở Infographic

Tháng 5/2024: Kết nạp mới 82.648 đoàn viên, thành lập 909 công đoàn cơ sở

Theo báo cáo của các công đoàn ngành, địa phương, trong tháng 5/2024, các cấp công đoàn đã thành lập được 909 công đoàn cơ sở, kết nạp mới 82.648 đoàn viên công đoàn.
Bản tin công nhân: Đề xuất miễn đóng bảo hiểm thất nghiệp sau 12 năm tham gia, chưa từng nhận Bản tin công nhân

Bản tin công nhân: Đề xuất miễn đóng bảo hiểm thất nghiệp sau 12 năm tham gia, chưa từng nhận

Bản tin công nhân ngày 29/5 gồm những tin chính: Trình Chính phủ tăng lương tối thiểu vùng 200.000 đồng – 280.000 đồng / tháng từ 1/7/2024; Điều chỉnh mức đóng BHXH sau cải cách tiền lương; Đề xuất miễn đóng bảo hiểm thất nghiệp sau 12 năm tham gia, chưa từng nhận; 14 phường ở TP Thủ Dầu Một có bếp ăn "0 đồng" cho lao động nghèo...

Video: Đọc sách giữa biển khơi Video

Video: Đọc sách giữa biển khơi

Được mệnh danh là “Kình ngư trắng giữa biển xanh”, tàu kiểm ngư số hiệu KN-390 luôn cần khoảng 10 người thợ máy chia nhau ca kíp vận hành để bảo đảm an toàn tuyệt đối với phương châm "tàu là nhà, biển cả là quê hương". Những lúc rảnh rỗi, anh em thợ máy – thủy thủ trên tàu lại tranh thủ đọc sách. Mời các bạn xem nội dung bài viết về tàu KN-390 và anh em thủy thủ làm việc trên tàu Tại Đây.

Đọc thêm

HDBank nhận giải “Ngân hàng phát hành xuất sắc - Tăng trưởng năng động” tại Việt Nam

Kinh tế - Xã hội -

HDBank nhận giải “Ngân hàng phát hành xuất sắc - Tăng trưởng năng động” tại Việt Nam

HDBank vừa nhận giải thưởng "Ngân hàng phát hành xuất sắc - Tăng trưởng năng động tại Việt Nam" (Vietnam - Outstanding Issuing Bank - Dynamic Growth) do Tổ chức Tài chính Quốc tế (IFC) trao tặng.

Người Việt tìm mua ô tô cũ nào nhiều nhất hiện nay?

Kinh tế - Xã hội -

Người Việt tìm mua ô tô cũ nào nhiều nhất hiện nay?

Theo dữ liệu thống kê trên thị trường xe cũ trong 5 tháng đầu năm 2024, Toyota Vios là mẫu xe đã qua sử dụng được nhiều người tìm mua nhất hiện nay.

Bạn có biết rằng, hôm nay là Ngày Quốc tế Vui chơi?

Kinh tế - Xã hội -

Bạn có biết rằng, hôm nay là Ngày Quốc tế Vui chơi?

Bạn có biết rằng hôm nay, ngày 11/6, là Ngày Quốc tế Vui chơi? Đây là một dịp đặc biệt để tôn vinh quyền vui chơi của trẻ em – điều mà chúng ta thường xem là hiển nhiên nhưng lại vô cùng quan trọng cho sự phát triển toàn diện của các em.

Thuốc lá điện tử chứa 153 chất gây nguy hiểm, 127 chất cực kỳ độc hại

Kinh tế - Xã hội -

Thuốc lá điện tử chứa 153 chất gây nguy hiểm, 127 chất cực kỳ độc hại

Dự kiến, quy định cấm thuốc lá điện tử sẽ trình Quốc hội vào kỳ họp tháng 10/2024.

Huyện Hoàng Su Phì bị cô lập do sạt lở, 2 người chết

Kinh tế - Xã hội -

Huyện Hoàng Su Phì bị cô lập do sạt lở, 2 người chết

Nhiều ngày qua, địa bàn huyện Hoàng Su Phì (Hà Giang) xảy ra mưa lớn. Tính đến 14h ngày 10/6, các tuyến đường giao thông liên xã, liên huyện đã bị sạt lở nghiêm trọng,

Cộng đồng mạng tranh cãi bản đồ trên xe BYD không có Hoàng Sa, Trường Sa

Kinh tế - Xã hội -

Cộng đồng mạng tranh cãi bản đồ trên xe BYD không có Hoàng Sa, Trường Sa

Hãng ô tô điện sắp về Việt Nam BYD đang khiến cộng đồng mạng tranh cãi dữ dội về việc thiếu tên quần đảo Trường Sa, Hoàng Sa trên bản đồ trực tuyến.

MG mở thêm đại lý bán xe khu vực phía bắc

Kinh tế - Xã hội -

MG mở thêm đại lý bán xe khu vực phía bắc

MG Láng Hạ là đại lý chính hãng lớn nhất tại Hà Nội đồng thời là đại lý phân phối MG thứ của Haxaco Group tính đến hiện tại.

Nghiên cứu mới: Người tâm thần mới thích độ ống xả ồn ào

Kinh tế - Xã hội -

Nghiên cứu mới: Người tâm thần mới thích độ ống xả ồn ào

Một nghiên cứu được đại học tại Canada thực hiện, khẳng định những người thích độ ống xả ồn ào thường có vấn đề về thần kinh.

Vụ tàu hỏa đâm Hyundai Creta: Mỗi chuyên gia một ý kiến

Kinh tế - Xã hội -

Vụ tàu hỏa đâm Hyundai Creta: Mỗi chuyên gia một ý kiến

Trong tình huống xe Hyundai Creta bị tàu hoả đâm do đỗ gần đường ray, phía chuyên gia cho biết, chiếc xe có thể được công ty bảo hiểm bồi thường nhưng phải tùy điều kiện cụ thể.

Samsung Việt Nam tổ chức tuyển dụng kỹ sư, cử nhân quy mô lớn đợt 1, năm 2024

Kinh tế - Xã hội -

Samsung Việt Nam tổ chức tuyển dụng kỹ sư, cử nhân quy mô lớn đợt 1, năm 2024

Samsung Việt Nam vừa tổ chức vòng thi tuyển dụng GSAT (Global Samsung Aptitude Test) đợt I – 2024 cho các Kỹ sư và Cử nhân tốt nghiệp Đại học (Fresh Staff).